Słownik pojęć kryptowalut

Rozproszona baza danych tworzona poprzez dodawanie kolejnych bloków transakcji, zabezpieczona kryptograficznie i utrzymywana przez sieć węzłów.

Kontekst w Polsce: W Polsce raportowanie operacji na blockchainie wymaga rozliczenia podatkowego oraz weryfikacji źródeł środków.

Komputer uczestniczący w sieci blockchain, przechowujący kopię księgi i weryfikujący nowe bloki lub transakcje.

Kontekst w Polsce: W Polsce prowadzenie pełnego węzła nie wymaga licencji, ale wiąże się z kosztami energii i koniecznością regularnego utrzymania.

Unikalny identyfikator w sieci blockchain służący do odbierania i wysyłania kryptowalut, generowany na podstawie klucza publicznego.

Kontekst w Polsce: Portfele wykorzystywane do rozliczeń PIT-38 powinny być ewidencjonowane wraz z historią transakcji i kursami wymiany.

Sekretny ciąg znaków umożliwiający podpisywanie transakcji i pełny dostęp do środków zapisanych na adresie blockchain.

Kontekst w Polsce: Zgodnie z polskimi praktykami bezpieczeństwa klucz prywatny powinien być przechowywany offline oraz zabezpieczony kopią zapasową.

Lista 12 lub 24 słów generowana przez portfel w standardzie BIP39, pozwalająca na odtworzenie kluczy prywatnych.

Kontekst w Polsce: Fraza powinna być przechowywana w formie fizycznej (np. metalowy backup) i nigdy nieudostępniana osobom trzecim.

Dedykowane urządzenie (np. Ledger, Trezor) przechowujące klucze prywatne w odizolowanym środowisku, chroniące przed malware.

Kontekst w Polsce: Dla większych portfeli kryptowalutowych zalecany jest model z obsługą wielopodpisu oraz aktualizacjami firmware.

Lokowanie tokenów Proof of Stake w celu zabezpieczania sieci i otrzymywania nagród w postaci dodatkowych tokenów.

Kontekst w Polsce: W Polsce przychody ze stakingu należy wykazać w PIT-38 jako przychód z kapitałów pieniężnych według kursu NBP z dnia otrzymania.

Strategia lokowania środków w protokołach DeFi (np. pule płynności, lending) w celu uzyskania łącznych nagród i opłat transakcyjnych.

Kontekst w Polsce: Wymaga analizy ryzyka smart kontraktów oraz monitorowania zmienności tokenów płynnościowych (LP tokens).

Wartość aktywów zdeponowanych w protokole DeFi, wykorzystywana do oceny zaufania i adopcji danego rozwiązania.

Kontekst w Polsce: Wysoki TVL nie gwarantuje bezpieczeństwa – należy analizować koncentrację depozytów i dywersyfikację źródeł.

Deklaracja podatkowa służąca do rozliczenia zysków i strat z obrotu kryptowalutami według art. 30b ustawy o PIT.

Kontekst w Polsce: Zeznanie obejmuje przychód i koszty uzyskania przychodu, przeliczone po średnim kursie NBP z dnia poprzedzającego transakcję.

Procedury przeciwdziałania praniu pieniędzy i identyfikacji klienta, wymagane przez polskie giełdy kryptowalutowe.

Kontekst w Polsce: Podmioty raportujące muszą przestrzegać ustawy AML z 1 marca 2018 r. oraz zgłaszać transakcje powyżej 15 000 EUR.

System teleinformatyczny do wystawiania i przechowywania faktur ustrukturyzowanych, w którym mają być raportowane m.in. transakcje krypto-fiat przez działalność gospodarczą.

Kontekst w Polsce: Wdrożenie KSeF wymaga przygotowania narzędzi do przekazywania danych lub eksportu danych z giełdy do formatu XML FA(2).

Token powiązany z walutą fiducjarną lub innym aktywem (np. USDT, USDC, EURC), wykorzystywany do zabezpieczenia wartości portfela.

Kontekst w Polsce: Przy planowaniu portfela należy uwzględniać ryzyko emitenta stablecoina oraz możliwość wstrzymania wykupów.

Maksymalne obsunięcie wartości portfela od ostatniego szczytu, mierzące skalę ryzyka utraty kapitału.

Kontekst w Polsce: W portfelach krypto analizuje się drawdown w ujęciu procentowym oraz czasowym (czas potrzebny na odrobienie strat).

Strategia dostosowywania wielkości pozycji w zależności od zmienności rynku, aby utrzymać zadany poziom ryzyka portfela.

Kontekst w Polsce: W praktyce ekspozycję na aktywa krypto można dostosowywać na podstawie 30-dniowego odchylenia standardowego.