Buduję Fitro, system rezerwacji zajęć i sprzedaży karnetów dla studiów. Na liście wymagań umowy zajmowały jedną linijkę, podobnie jak stałe rezerwacje. Obie rzeczy zjadły nam najwięcej pracy. Ten tekst dotyczy pierwszej z nich i jej najbliższego kuzyna: kursu z jedną ceną płatną w ratach.
Ujawnienie: autor Dywidenciarza jest twórcą Fitro.
Najkrócej: kurs na raty to jedna cena rozłożona w czasie, ale grupa żyje własnym życiem. Ktoś dołącza w październiku, ktoś opuszcza zajęcia, ktoś rezygnuje w lutym. Każdy z tych przypadków zmienia harmonogram płatności, a studio na raty staje się trochę pożyczkodawcą.
Karnet liczy wejścia, kurs liczy sezon
Kurs różni się od karnetu tym, że klient kupuje miejsce w programie, a nie liczbę wejść. Z zewnątrz wygląda to prosto. W środku studia są stałe zapisy na cały sezon i umowy na kilka miesięcy z ratami, a każde studio ma trochę inny zestaw wyjątków.
W Fitro kurs ma daty początku i końca, dni tygodnia, godziny i dni bez zajęć, np. święta i ferie. Ma liczbę miejsc, salę i jednego lub kilku prowadzących. Po przyjęciu zgłoszenia uczestnik ma miejsce na wszystkich zajęciach kursu i nie zapisuje się na każde osobno. Kursy, podobnie jak umowy, włącza się w zakładce Dodatki. Umowy powstały, bo studia o nie poprosiły.
Szkoła tańca to dobry przykład. Sezon jest jednym kursem, a zajęcia otwarte i warsztaty obok niego działają na zwykłych zasadach, z własnym limitem miejsc. Jeśli szkoła nie sprzedaje sezonu za jedną cenę, tylko dopisuje kursanta do cotygodniowej grupy, używa się stałej rezerwacji.
Raty to harmonogram, który musi znieść zmiany w grupie
Najwięcej pracy wymagają sytuacje, w których grupa odchodzi od planu. Studio ustala cenę przy płatności z góry i osobny plan rat z kwotami i terminami, od dwóch rat wzwyż. Klient widzi cenę całego kursu i plan rat przed zgłoszeniem. Pierwszą ratę płaci przy zapisie, kolejne online albo gotówką w studiu.
Ciekawsze są przypadki graniczne. Klient, który dołącza do trwającego kursu, zostaje dopisany od wybranych zajęć, a raty z minionych terminów łączą się w pierwszą płatność. Klient, który opuści jedne zajęcia, ma oznaczoną nieobecność albo zostaje wypisany z tego terminu, a udział w kursie i raty zostają bez zmian. Kto rezygnuje w trakcie, kończy udział od wybranego terminu. Historia zostaje, a nieopłacone raty studio może umorzyć.
Każda z tych odpowiedzi to decyzja o pieniądzach, nie tylko o grafiku. Dlatego w systemie muszą być zapisane jawnie, a nie w głowie recepcji. Pełna lista ustawień jest na stronie kursów w Fitro.
Ile wpływa i kiedy: przykład w PLN
W tym przykładzie raty zmieniają dwie rzeczy naraz: cenę (suma rat jest o 100 zł wyższa niż płatność z góry) i moment, w którym gotówka trafia do studia. Poniżej przykład hipotetyczny. Założenia: kurs na sezon za 1 400 zł z góry albo 10 rat po 150 zł, pierwsza rata przy zapisie, grupa 12 osób, wszyscy płacą w terminie. Kwoty to wpływy, nie zysk.
| Moment | Wszyscy płacą z góry | Wszyscy płacą w ratach |
|---|---|---|
| Po 1. racie | 16 800 zł | 1 800 zł |
| Po 3. racie | 16 800 zł | 5 400 zł |
| Po 5. racie | 16 800 zł | 9 000 zł |
| Po 10. racie | 16 800 zł | 18 000 zł |
W ratach studio dostaje w sumie o 1 200 zł więcej, ale na koniec sezonu. Przez większość roku ma mniej gotówki niż przy płatności z góry, a koszty sali i instruktorów płaci co miesiąc. Raty lepiej pasują do kosztów, płatność z góry daje bufor.
Dwa przypadki z poprzedniej sekcji w tych samych liczbach. Osoba, która dołącza przed czwartą ratą, płaci na start 600 zł, bo trzy minione raty łączą się z bieżącą. Osoba, która rezygnuje po sześciu ratach, wpłaciła 900 zł. Pozostałe 600 zł to nieopłacone raty, które studio może umorzyć.
Rabat za płatność z góry to ukryte oprocentowanie
Różnica między ceną z góry a sumą rat działa jak odsetki. W przykładzie klient na raty płaci 100 zł więcej, czyli ok. 6,7% ceny. Jeśli uwzględnić, że raty wpływają co miesiąc przez 10 miesięcy, a pierwsza przy zapisie, to ok. 1,6% miesięcznie i ok. 20% w skali roku.
Inwestor zobaczy tu obligację: studio, które sprzedaje kurs na raty, pożycza klientowi pieniądze na sezon i bierze ryzyko, że kolejne raty nie wpłyną. Warto więc świadomie ustalić tę różnicę, zamiast wybierać okrągłe liczby.
Jak taki przychód rozliczyć podatkowo i kiedy wystawić dokument sprzedaży, zależy od formy opodatkowania studia. To nie jest porada podatkowa, sprawdź swoją sytuację z księgową.
Najczęstsze pytania
Czy szkoła tańca może sprzedawać kurs na cały sezon w ratach?
Tak. W Fitro kurs ma jedną cenę płatną z góry albo plan co najmniej dwóch rat z kwotami i terminami, które ustala studio. Pierwszą ratę kursant płaci przy zapisie.
Co z ratami, gdy kursant dołącza w trakcie sezonu?
Zostaje dopisany od wybranych zajęć, a raty z minionych terminów łączą się w pierwszą płatność.
Ile powinien wynosić rabat za płatność z góry?
Nie ma jednej liczby. Policz, jakie roczne oprocentowanie oznacza Twoja różnica cen, i porównaj je z ryzykiem, że część rat nie wpłynie.
Następne kroki
- Policz, ile gotówki daje Twój kurs po każdej racie, i zestaw to z miesięcznymi kosztami.
- Przelicz rabat za płatność z góry na oprocentowanie roczne.
- Zapisz w regulaminie kursu, co dzieje się z ratami przy rezygnacji.
- Przeczytaj, jak czytać rachunek przepływów pieniężnych, bo w studiu działa to podobnie jak w spółce.
- Pierwszą z dwóch najtrudniejszych rzeczy w Fitro opisuję w tekście o stałych rezerwacjach.
Podsumowanie
- Umowy i stałe rezerwacje zajęły w wymaganiach po linijce, a zjadły najwięcej pracy.
- Kurs w Fitro daje uczestnikowi miejsce na wszystkich zajęciach i jedną cenę z góry albo w ratach.
- Dołączenie, nieobecność i rezygnacja mają w kursie jawnie opisane skutki dla rat.
- Raty przesuwają wpływ gotówki w czasie; jeśli suma rat jest wyższa niż cena z góry, ta różnica to osobna dopłata za rozłożenie płatności.
- Rabat za płatność z góry warto przeliczyć na oprocentowanie roczne.





